MªLUISA
SOBRINO: "A XUNTA DEBE TENTAR SALVAR A OBRA DOS ARTISTAS
GALEGOS NO EXILIO"
No marco da visión globalizada que os organizadores do I Congreso
Internacional "O Exilio Galego" quixeron imprimir desde o comezo
a este evento, encádrase esta terceira xornada, dedicada ó impacto
que a Guerra Civil e o exilio causou noutras manifestacións artísticas
como a arquitectura, as artes plásticas, o cine ou o teatro. Aínda
que moitos menos coñecidos que escritores, políticos ou intelectuais
fuxidos, arquitectos como Caridad Mateo, pintoras como Maruja
Mallo ou fotógrafos coma Xosé Suárez tamén terían que marchar
de Galicia.
"O exilio cambiaría as traxectorias vitais e artísticas de
moitos deles", asegurou a catedrática de Historia da Arte, Mª
Luísa Sobrino, quen fixo un chamamento ó goberno galego para que
poña os medios necesarios "para salvar a obra que os artísticas
galegos deixaron alá, moita da cal corre grave perigo de desaparecer".
Durante a súa intervención, a profesora Sobrino fixo unha reflexión
crítica da impacto que a Guerra Civil e o franquismo causou nas
artes en Galicia, poñendo fin ó "florecemento das artes plásticas
que vivía Galicia na década dos 30". Os artistas galegos, principiantes
e outros xa en plena creación, marcharon fundamentalmente a Arxentina,
"onde establecerían os seus núcleos de creación, enriquecéndose
co contacto da intelectualidade de Bos Aires e transformando a
cidade na capital das artes", asegurou a relatora.
Arquitectura comprometida
México tamén foi país receptor de artistas exiliados como o arquitecto
Xosé Caridad Mateo, un home que fuxiu das represalias do exército
franquista para seguir desenvolvendo a súa obra lonxe da súa terra
natal. Caridad Mateo centrou a intervención do arquitecto Iago
Seara, quen o definiu coma "un home comprometido, humanista e
intelectual solidario, que entendeu a arquitectura como instrumento
ó servicio das vontades e dos pensamentos".
Pola súa parte, Rafael Baltar Tojo, membro da Academia de Ciencias
e do Consello da Cultura Galega, optou por render unha homenaxe
á figura do enxeñeiro civil Eladio Dieste, fillo e neto
de intelectuais galegos, "uruguaio de nacemento pero de sangue
galega", afirmou Baltar Tojo, quen incidiu en que este arquitecto
racionalista caracterizouse por "empregar conceptos moi sinxelos,
próximos ó minimalismo, que o achegaban ó credo de Mies Van de
Rohe: 'o menos é máis'".
A música e o teatro centrarán a sesión da tarde do congreso,
que completará a xornada coa lectura escénica da peza O Cantar
dos Cantares, de Eduardo Blanco Amor, baixo a dirección de
Xulio Lago.
(26/09/01)